Çin, Rekor Düzeyde Yerçekimi Üretebilen Santrifüğü Kullanıma Sunuyor
Çin, Dünyanın En Güçlü Hiper Yerçekimi Santrifüjünü Kuruyor
Çin’de geliştirilen ve dünyanın en güçlü hiper yerçekimi santrifüj sistemi olarak bilinen CHIEF1900, yakın zamanda Zhejiang Üniversitesi’ne teslim edildi. Shanghai Electric Nuclear Power Group tarafından tasarlanan bu devasa sistem, kurulum aşamasına girdi. CHIEF1900, devreye girdiğinde Dünya’nın yerçekiminin tam 1.900 katına kadar kuvvet üretme kapasitesine sahip olacak.
CHIEF1300’ün bir benzeri olan CHIEF1900, titreşimleri azaltmak için Zhejiang Üniversitesi kampüsünün 15 metre altındaki özel bir tesiste inşa ediliyor. Bu sistemler, yüksek hızda dönüş nedeniyle oluşan aşırı ısınmayı kontrol etmek amacıyla vakum tabanlı sıcaklık düzenleme mekanizmalarıyla donatılmıştır.
Bu kapasite, bugüne kadar faaliyete geçmiş tüm hiper yerçekimi santrifüjlerinden daha yüksektir. Önceki rekor, Eylül ayında devreye alınan ve 1.300 gravity-tonne kapasitesine sahip olan CHIEF1300’e aittir. Ondan önceki dünya rekoru ise yaklaşık 1.200 gravity-tonne kapasiteye sahipti ve ABD Ordusu Mühendisler Birliği tarafından Mississippi’de işletiliyordu. CHIEF1900 ile bu alandaki liderlik açıkça Çin’e geçmiş oluyor.
Derinlerdeki Kaynakların Çıkarılması İçin Veri Toplanacak
Bu tür santrifüjlerin en önemli özelliklerinden biri, büyük ölçekli yapıları ve doğal süreçleri küçük modellemelerle test edebilme yeteneğidir. CHIEF1900 sayesinde araştırmacılar, sadece birkaç dakika içinde normalde onlarca yıl sürecek jeolojik değişimleri simüle edebilecekler. Örneğin, üç metre yüksekliğindeki bir baraj modeli, Dünya yerçekiminin 100 katı kuvvet altında test edilerek, gerçekte 300 metrelik bir barajın maruz kalacağı stres koşullarını laboratuvar ortamında yeniden oluşturmaya olanak tanıyacaktır.
Bu sistemin; derin deniz ve derin yer kaynaklarının çıkarılması, doğal afetlerin etkilerini azaltma, yer altı atık depolama çözümleri ve yeni malzemelerin geliştirilmesi gibi birçok alanda kullanılabileceği belirtiliyor.
Daha düşük kapasiteli olan CHIEF1300 ile yapılan erken dönem deneyler bile bu sistemlerin potansiyelini gözler önüne sermektedir. Yapılan testlerde, güçlü depremler laboratuvar ortamında başarıyla simüle edilerek hidroelektrik baraj temellerinin sismik dayanıklılığı incelenmiştir. Ayrıca tsunami dalgalarının deniz tabanı üzerindeki etkileri modellenerek, açık deniz rüzgâr santrallerinin yerleşimi için önemli veriler elde edilmiştir. Şimdi CHIEF1900 ile birlikte bu araştırmalar bir sonraki seviyeye taşınabilecektir.
