Çin, Soğuk Algınlığı İlaçlarını Kullananların Araç Kullanmasını Yasakladı
Çin Tıbbi Ürünler İdaresi, yakın zamanda yaptığı açıklamada, ağız yoluyla alınan tüm soğuk algınlığı ilaçlarının prospektüsünde yeni bir uyarının zorunlu olacağını bildirdi. Granül, kapsül, tablet ve bitki çayı gibi tüm oral preparatları kapsayan bu düzenleme ile ilacı kullananların araç, tekne veya iş makinesi kullanması yasaklanacaktır. Artık soğuk algınlığı ilaçlarının prospektüsünde, ilacı kullandıktan sonra aracın kullanılmaması gerektiği net bir şekilde belirtilecektir.
Soğuk Algınlığı İlaçları Neden Uyku Yapıyor?
Bu uyarının gerekçesi, birçok soğuk algınlığı ilacında bulunan antihistaminik bileşenlerdir. Vücudumuz enfeksiyonla savaşırken histamin adı verilen kimyasallar salgılanır. Histaminler H1 reseptörlerine bağlanarak burun akıntısı, hapşırma ve göz yaşarması gibi alerjik ya da soğuk algınlığı semptomlarına yol açar. Bu belirtileri azaltmak için kullanılan antihistaminikler H1 reseptörlerini bloke eder, lakin özellikle klorfeniramin ve difenhidramin gibi birinci nesil antihistaminikler sadece burun ve solunum yollarını değil, beyni de etkilerler. Çünkü bu ilaçlar kan-beyin bariyerini geçebilir. Beyinde uyanıklığı sağlayan histamin sinyalleri baskılandığında ise uyku hâli, reflekslerde yavaşlama, baş dönmesi ve dikkat kaybı görülebilir.
Her birey bu ilaçlara farklı tepkiler verebilir, ancak bazı şahıslarda tek doz bile belirgin sersemlik yaratabilir. Bu durum, özellikle sürüş esnasında tepki süresinin uzamasına ve dolayısıyla sürüş güvenliğinin büyük ölçüde azalmasına neden olabilir.
Araştırmalar Riskin Ciddiyetini Ortaya Koyuyor
İlaç etkisi altında araç kullanmanın riskleri bilimsel araştırmalarla kanıtlanıyor. Çeşitli çalışmalara göre, ilaç kaynaklı sürüş hataları, ABD’deki trafik kazalarının yaklaşık yüzde 10 ila 22’sinde etkili oluyor. Benzer oran Avusturya’da yaklaşık yüzde 16, Çin’de ise yüzde 10 olarak gözlemleniyor.
Özellikle benzodiazepin grubu kaygı ve uyku ilaçlarının trafik kazası riskini yüzde 60 ila 80 oranında artırabileceği belirtiliyor. Ayrıca, Iowa Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırma, difenhidramin gibi antihistaminiklerin, sürüş performansını bazı durumlarda alkolden bile daha fazla bozabildiğini göstermektedir.
Yasak Geldi ama Nasıl Denetleneceği Merak Konusu
Alkol kullanımına bağlı olarak ilaç etkisi altında araç kullanmayı tespit etmek oldukça zordur. Bu tespit genelde kan veya idrar testiyle yapılır. Dolayısıyla, bu durum genellikle ancak ciddi bir trafik kazasından sonra yapılan incelemelerde ortaya çıkar. Bu bağlamda, Çin’in aldığı bu yeni karar, aynı zamanda ilaçların oluşturduğu riske dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Bu yasak, sürücülerin soğuk algınlığı ilaçlarını ciddiye almaları gerektiğini net bir şekilde göstermektedir. Çünkü uzmanlara göre, güvenli sürüşü tehdit eden bir diğer etken sadece alkol ya da uyuşturucu değil; masum görünen bir soğuk algınlığı ilacı da refleksleri ciddi şekilde yavaşlatarak büyük kazalara neden olabilmektedir.
